بهترین دبیرستان دولتی قزوین

تاريخچه قزوين


تاريخچه قزوين

پيشينه تاريخي

قزوين بعد از ظهور اسلام  تاريخچه قزوين        قزوين
را در نوشته هاي قديم اروپا شهر باستاني « ارساس » يا « ارسا سيا» و در
تواريخ يونان همان شهر قديمي « راژيا » و در زمان اشکانيان به نام موسس آن «
اردپا » خوانده اند.
     ساسانيان
آنرا « کشوين » ناميده اند، يعني سرزميني که نبايد از آن غافل شد برخي هم
آن را « قسوين » يا شهر که مردمي پرصلابت و استوار دارد و بعضي از مورخين
هم معرب « کاسپين » گفته اند به دليل آنکه قوم کاپست از مجاورت درياي
مازندران به طرف اين دشت مهاجرت کرده و با اقوام بومي اختلاط نموده اند و
گروهي هم به مرکز ايران رفته اند و درياي خزر نيز به همين دليل به
بحرالقزوين يا درياي قزوين اشتهار دارد
.      در
منطقه قزوين صدها تپه باستاني شناسايي شده که هر يک برگ زريني از تاريخ و
تمدن ميهن اسلامي مان را در سينه جاي داده اند و تنها حفاري تپه سگزآباد
نشانگر تمدن ۹ هزار ساله يکجانشيني در اين دشت حاصلخيز است
.      بناي
شهر قزوين را به شاپور ذوالاکتاف نسبت داده و مي گويد آنجا را “شاد شاپور”
ناميد. امام ابوالقاسم عبدالکريم بن محمد رافعي در کتاب التدوين في اخبار
اهل
العلم به قزوين و زکرياي بن محمد محمود ممکوني در آثارالبلاد و ياقوت حموي
درمعجم البدان به نقل ازاين فقيه و شاهزاده فرهاد ميرزا معتمدالدوله در
کتاب هدايه السبيل و کفايه الدليل باستناد شهرت قزوين را از بناهاي شاپور
ذوالاکتاف نگاشته اند.
     احمدابن
ابي عبدالله برقي در کتاب “النبيان” و خواجه حمدالله مستوفي در “تاريخ
گزيده” و محمد حسنخان اعتماد السلطنه در کتاب “مرآت البدان” و امين احمد
رازي در “هفت اقليم” به نقل از البنيان و استاد و با تولد خاور شناس نامي
روس در کتاب “جغرافياي تاريخي ايران” بناي شهر قزوين را به شاپور اول منسوب
داشته اند. شمس الدين سامي بيک در “قاموس الاعلام ترکي” در اين باره ترديد
کرده و نوشته است که از ايرانيان شاپور ذوالاکتاف با يکي از بهرام ها شهر
قزوين را بنياد كرده اند. منبع اصلي اين دو قول يکي “اخبار البدان” ابن
فقيه و ديگري “البنيان” احمد بن ابي عبدالله برقي است که مولفان سابق نيز
عموما با اين دو ماخذ استناد داشته اند. البته نمي توان در اين باره نظر
قطعي داد وليکن با بررسي اوضاع دوران فرمانروائي اين دو پادشاه مي بينيم
زمان شاپور ذوالاکتاف که بواسطه صغر سن نمي توانست در کارهاي کشور موثر
باشد سراسر مملکت دستخوش کشتار و تاراج طوايف داخلي و خارجي بود
.      بنابراين
مناسب است باني قزوين را بنا به نگارش” ابن فقيه شاپور ذوالاکتاف” بدانيم
اما اين که ابن فقيه ذکر کرده است شاپور ذوالاکتاف شهر قزوين را بنا کرده و
آن را شاد شاپور ناميد. ديگران نيز در اين زمينه شرحي نگاشته اند از جمله
حمد الله مستوفي در تاريخ گزيده به نقل از کتاب البنيان قدري بتفصيل
پرداخته اند و نوشته است شهر قزوين را شاپور بن اردشير بابکان ساخته و آن
را شادشاپور نام کرد همانا آن شهري که در ميان قزوين ساخته اند چنانچه
رودخانه چند بر جنوبي آن روانست و رودخانه ابهر بر شمالي آن و از آنجا
اطلال بار و پديدارست
.      محمد
حسن خان اعتماد السلطنه نيز در کتاب “مرآت البلدان” به نقل از کتاب
البنيان اين موضوع را تا اندازه اي روشن تر به قلم آورده و مي گويد قزوين
را شاپور بن اردشير بابکان ساخت و شاد شاپور نام نهاد و همانا آن شهري بود
که ميان رودخانه هاي خررود و ابهر رود مي ساخته اند و آنجا پديدار است و
مردم آنجا در ديه هر چه که به اردشير بابکان منسوب است مسکونند و مشهور است
در کتاب تدوين رافعي مسطور که حصار شهرستان قزوين اکنون محلي است در ميان
شهر شاپور ذوالاکتاف ساساني ساخته است
 

پيشينه تاريخي

 بر
اساس اسناد و مدارک موجود قدمت و سابقه تاريخي منطقه قزوين به دوران حکومت
مادها، در قرن نهم پيش از ميلاد، مي رسد. در آن زمان، ناحيه کوهستاني جنوب
و جنوب غربي قزوين جزئي از قلمرو مادها به شمار مي رفت که همواره مورد
تاخت و تاز اقوام و قبايل مختلف، از جمله اقوام آشور و کاسي‌ها، قرار داشت.

بررسي
آثار بدست آمده از جنوب دشت قزوين در بخش بوئين زهرا، نشان مي دهد که در
اين منطقه در هزاره هاي چهارم و پنجم پيش از ميلاد، زيستگاه جماعت هاي
انساني بوده است.

بناي
اوليه شهر قزوين را به شاپور معرف به شاپورذوالاکتاف نسبت مي دهند. شاپور
شهر قزوين را براي جلوگيري از تهاجمات ديالمه بنا نهاد و در آن دز و
استحکامات به وجود آورد و سپاهيان خود را در آن استقرار داد. به مرور زمان،
پايگاه نظامي شاپور توسعه يافت و هسته اصلي شهر قزوين به وجود آمد. موقعيت
اين شهر همواره به عنوان گذرگاه مهم طبرستان و درياي مازندران (خزر) اهميت
فراوان داشت. بعد از حمله اعراب به ايران و آغاز دوره فتوحات اسلامي، براء
بن عازب از سرداران معروف عرب در سال ۲۴هجري قمري، قزوين را محاصره کرد.
قزوين در دوره اسلامي نيز به پايگاه و مبداء عمليات بعدي لشگريان عرب تبديل
شد. در سال ۱۹۲ھ . ق
››هارون الرشيد‹‹ به قزوين آمد و نسبت به توسعه شهر و ساخت بناي ›› مسجد جامع ›› در آن دور آن اقدام نمود.

ناصر خسرو قبادياني در سفرنامه خود در سال ۴۳۸ھ . ق شهر قزوين را چنين توصيف کرده است:


باغستان بسيار داشت، بي ديوار و خار، و هيچ مانعي از دخول در باغات، و
قزوين را شهري نيکو ديدم، باروي حصين و کنگره بر آن نهاده و بازارهاي خوب،
مگر آن که آب در آن اندک بود و منحصر به کاريزها در زير زمين رئس آن شهر
مردي علوي بود.

از
اواخر قرن پنجم هجري تا زمان حمله هلاکو به قلعه هاي اسماعيليان، سرزمين
قزوين تحت تاثير حوادث مربوط به نهضت اسماعيليان از جمله حسن صباح و
جانشينان او قرار داشت و شاهد نبردها و جنگ هاي طولاني ميان سپاه حکومت
مرکزي و اسماعيليان بود. در زمان صفويه و در دوران سلطنت شاه طهماسب، با
برگزيده شدن قزوين به پايتختي، اين شهر اعتبار بيشتري يافت و آثار وبناهاي
متعددي در آن بنا گرديد.

در
دوره قاجاريه که تهران به پايتختي انتخاب شد، قزوين به علت استقرار در
مسير جاده تهران به اروپا و روسيه، اهميت قابل ملاحظه اي يافت.

با آغاز نهضت مشروطيت، اين شهر، خانه دوم مشرطه خواهان شد و مردمان آن از هيچ کمکي به آزادي خواهان دريغ نکردند.

در اواخر دوره قاجار ››
رضا خان مير پنج ‹‹ با نماينده انگلستان در گراندهتل قزوين ملاقات کرد که
طي آن نطفه کودتاي سوم اسفند براي براندازي حکومت قاجاريه بسته شد.

   قزوين بعد از ظهور اسلام      قزوين
به دنبال فتح آن در سال ۲۱ هجري به عنوان مرز و ثغر مسلمين شناخته شد و
مسلمانان براي درک فضيلت جهاد با کفار ديلم به سوي آن رهسپار گشتند. احاديث
فراواني که در فضيلت قزوين روايت شده و عملکرد زمامداران حکومت اسلامي در
پشتيباني از مدافعان قزوين اهميت والاي آن را مي نمايد
.اعزام
چهار هزار تن از مسلمانان به فرماندهي ربيع بن خثيم در سال ۳۶ هجري و قبل
از جنگ حساس صفين به قزوين توسط اميرالمومنين علي بن ابي طالب (ع) نمونه اي
از اين توجه است .
     بديهي است که شهر کوچک و قديمي قزوين که به استواري محدود بوده گنجايش سيل عظيم مهاجران و مجاهدان را نداشته و لزوم گسترش آن براي جلب بيشتر مسلمين اعزامي به قزوين احساس مي شده است.سعيد
بن العاص بن اميه که از طرف عثمان والي کوفه بوده براي جنگ با ديلميان به
قزوين مي آيد و آن را شهري استوار و آباد مي کند قطعا اين عمران اوليه قبل
از سال ۳۵ هجري که سال قتل عثمان است صورت گرفته است
.      خانه سازي در بيرون از قلعه قديمي شهر ظاهرا نخستين بار توسط محمد بن سنان
عجلي و در سال ۹۰ هجري انجام شده و ديگران نيز به تقليد از او در بيرون از
شهر به خانه سازي پرداخته اند و شهر را وسعت بخشيده اند . پيش از سال ۱۶۹
هجري در سالهاي خلافت مهدي عباسي و زماني که فرزندش موسي الهادي وليعهد
بوده و شهرک به نامهاي مدينه موسي و مبارکيه در کنار قزوين ساخته شد و همين
امر به توسعه بعدي شهر کمک شاياني کرد.



آداب و رسوم مردم قزوين

شب يلدا (چله)  جشن انار  جشن فندق  جشن تيرگان  نوروز  نوروزي خواني  سيزده بدر 

پنجاه بدر

  خواستگاري  چمچه خاتون مناسبت‌هاي رمضان در فرهنگ مردم قزوين ·         خانه تكاني ·         تهيه مايحتاج رمضان ·         تشخيص وقت سحر ·         كلوخ اندازان ·         شب نشيني      شب يلدا (چله)          مردم
استان قزوين نيز همچون ديگر هموطنان ايراني، اين آيين کهن را با رفتن به
خانه بزرگ ترها مي گذرانند. به عقيده بزرگ ترها صرف ميوه هاي مختلف خشک و
تر و ميوه هاي سرخ فام که به «شب چره» معروف است، همراه با خوراکي هاي ديگر
شگون داشته و زمستان پر برکتي را نويد مي دهد. در بعضي مواقع که مادربزرگ
ها در آوردن تنقلات تاخير مي کنند، کوچک ترها شعر «هرکه نيارد شب چره-
انبارش موش بچره» سر مي دهند، که مادربزرگ در آوردن «شب چره» تعجيل مي کند.
در اين شب اغلب مردم قزوين با خوردن سبزي پلو با ماهي دودي و سپس هندوانه،
انار، انواع تنقلات از جمله کشمش، گردو، تخمه، آجيل مشکل گشا و انجيرخشک،
شب نشيني خود را به اولين صبح زمستاني گره مي زنند. به عقيده مادربزرگ هاي
قزويني اگر در اين شب ننه سرما گريه کند باران مي بارد، اگر پنبه هاي لحاف
بيرون بريزد برف مي آيد و اگر گردنبند مرواريدش پاره شود تگرگ مي آيد. يکي
ديگر از آداب و رسوم «شب يلدا» فرستادن «خونچه چله» از سوي داماد به عنوان
هديه زمستاني براي عروس است. در اين خونچه براي عروس پارچه، جواهر، کله قند
و
۷ نوع ميوه مثل گلابي، هندوانه، خربزه، سيب و به با تزئينات خاصي فرستاده مي شود.   جشن انار 

 

     مردم
بخش «طارم» اواخر شهريور يا اوايل مهر ماه در يک روز معين، دسته جمعي به
مزارع انار مي روند و با نواختن دايره يا سرنا و دهل، شروع به چيدن انار مي
کنند. تا پيش از اين روز کسي حق چيدن انار را ندارد.
  جشن فندق         «الموت»
از مناطقي است که بيشتر به کشت فندق اختصاص دارد. در بسياري از روستاهاي
اين ناحيه، در اواسط مرداد ماه جشن فندق برپا مي شود. اهالي روستا در روز
معيني با هم به مزارع مي روند. در ابتدا شخصي به خواندن اشعاري بيشتر به
صورت بداهه مي پردازد و ديگران تکرار مي کنند. سپس همه شروع به چيدن فندق
مي کنند. دوشيزگاني که نامزد شده اند، براي همسران خود از هسته فندق
گردنبند درست مي کنند و به آن «گلوانه» مي گويند. آن ها اين گردنبند را در
فصل زمستان به شوهران خود هديه مي دهند.
  جشن تيرگان       اين
جشن همان جشن تيرگان ايران باستان است، که در روز سيزدهم تيرماه برگزار مي
شود. به اين ترتيب شخص خوش قدم، صبح زود به خانه دعوت مي شود تا با تکه
چوبي از درخت «داغ داغان» به کيسه هاي گندم، آرد ، حبوبات و… بزند تا به
آن ها برکت بدهد. او هم چنين با چوب به اعضاي خانواده مي زند تا سلامت
بمانند. در حين انجام مراسم کسي نبايد صحبت کند. در شب سيزده تير ماه مراسم
شال اندازي انجام مي شود. در اين روز پاشيدن آب را به يکديگر خوش يمن مي
دانند.
  نوروز        مردم
استان قزوين مانند مردم ديگر مناطق ايران، از اوايل اسفندماه خود را براي
برگزاري مراسم سال نو آماده مي کنند. آن ها همراه خانه تکاني و نظافت، به
خانه تکاني دل هاي خود مي پردازند و در روز عيد با چيدن سفره هاي رنگين،
پذيراي ميهمانان خود مي شوند. آن ها در سفره هاي پارچه اي قلمکار و ظروف
رنگارنگ بلوري، انواع شيريني هاي خانگي، انجير، آلبالوي خيس شده، نخود،
کشمش و نقل و نوعي توت را که با خمير پودر پسته و بادام درست مي کنند، مي
چينند و به ميهمانان تخم مرغ رنگ شده (با پوست پياز) عيدي مي دهند. امروزه
از روز اول عيد، ديد و بازديدهاي خانوادگي آغاز مي شود و تا قبل از ۱۳ به
در پايان مي گيرد.

 

 نوروزي خواني

     نوروزي
خواني يکي از مراسم مربوط به روزهاي پاياني سال است و جزئي از مراسم
استقبال نوروز به شمار مي رود. نوروزي خوان ها بيشتر از اهالي روستاهاي
منطقه «الموت» و «طالقان» هستند؛ آن ها در دسته هاي ۲
تا ۴ نفره، در کوچه و خيابان به راه مي افتند و با خواندن اشعار کوتاه و بلند، طليعه سال نو را به مردم مژده مي دهند و بيت يا ۲ بيت ديگر را، ۲
نفر ديگر پاسخ مي دهند. ساکنان منازل با شنيدن صداي نوروزي خوان ها، به
استقبال آن ها رفته و با دادن پول و شيريني از آن ها پذيرايي مي کنند.
   سيزده بدر        در روز ۱۳ فروردين، مردم به طبيعت مي روند و دور هم جمع مي شوند و به شادي مي پردازند و نيز رسم است که هر کس کنار رود برود و ۷ سنگ
کوچک را به نيت رفع و دفع بلا و بيماري به داخل آب پرتاب کند و دختران دم
بخت سبزه گره بزنند. در پايان نيز سبزه ها را به آب انداخته و به خانه هاي
خود بازمي گردند.
 

پنجاه بدر

مراسم
سنتي پنجاه بدر چيزي شبيه همان سيزده به در است که البته به آن اندازه
شناخته شده نيست اما در ميان مردم قزوين هنوز هم پابرجاست. قزويني ها در
اين روز که به عبارتي پنجاهمين روز از سال جديد است، از خانه بيرون مي زنند
و به دامان طبيعت مي روند تا از خداوند به خاطر نعمت هايش تشکر کنند
.

آنها
در نوزدهمين روز از ماه ارديبهشت هر سال ابتدا به مصلاي شهر مي‌روند و دعا
مي کنند، بعد از آن به دل کوه و دشت مي زنند و چند ساعتي را با اطرافيان
خود مي گذرانند. بنابراين، پنجاه بدر يک رسم ديني- آييني است که هم با
باورهاي مذهبي مردم سر و کار دارد و هم با اعتقادات آييني و سنتي شان
.

اگر
تا آن روز از سال باران خوبي آمده باشد مردم در مصلي نماز شكر هم بجا
مي‌آورند و از خداوند به خاطر نزول باران رحمت سپاسگزاري مي‌كنند اما اگر
سال كم باراني باشد نماز استسقاء به جاي مي‌آورند و طلب باران رحمت مي‌كنند
.اين
مراسم در بهترين روز فصل بهار از لحاظ آب و هوايي برگزار مي‌شود و در واقع
تجديد پيوندي دوباره با طبيعت است اما بيش از هر چيز به نظر مي رسد ريشه
اي تاريخي داشته باشد که عمر آن به دوران پيش از اسلام هم مي رسد
.

بيشتر
قزويني‌هاي اصيل در اين مراسم غذاي ساده و محلي به نام دُيماج درست
مي‌كنند كه تركيبي از نان محلي خشك شده، سبزي، گردو و پيازداغ و خيار است.
علاوه بر اين، قزويني ها خوردن هندوانه، آجيل مشگل گشا و ميوه را هم در اين
روز ضروري مي دانند و بسياري از كساني كه به پنجاه بدر مي‌روند آش رشته را
هم در برنامه عصرانه خود جاي مي دهند
.

   خواستگاري         در
اين مراسم مادر و چند تن از خانم هاي خانواده داماد به ديدن دختر مي روند.
اگر پسنديدند در جلسه بعد داماد را با خود مي برند. چنان چه داماد هم دختر
را پسنديد مادر او هديه اي را که به آن نشانه مي گويند، به خانواده دختر
مي دهد.
  چمچه خاتون      چمچه
خاتون از ديگر رسوم باران خواهي است. در اين مراسم درون يک قدح آب ريخته
به پشت بام مي برند و به وسيله يک چمچه، کم کم آب را از قدح به طرف آسمان
مي پاشند.
  مناسبت‌هاي رمضان در فرهنگ مردم قزوين             واژه رمضان از ريشه «رمض» به معناي شدت تابش خورشيد بر سنگريزه است . ماه
رمضان نهمين ماه از ماه هاي قمري و بهترين ماه سال است . مي گويند چون به
هنگام نامگذاري ماه هاي عربي ، اين ماه در فصل گرماي تابستان قرار داشت،
ماه «رمضان» ناميده شد، ولي از سوي ديگر ، « رمضان » از اسماء الهي است .
اين ماه ، ماه نزول قرآن و ماه خداوند است و شب هاي قدر در آن قرار دارد.
در اين ماه درهاي آسمان و بهشت گشوده و در هاي جهنم بسته مي شود. و به
عبادت در يکي از شب هاي آن ( شب قدر) بهتر از عبادت هزار ماه است
.     
آداب و رسوم ماه مبارك رمضان يكي از مباحث مهم فرهنگ مردم است كه به واسطه
قدمت خود، از قداست ويژه اي برخوردار است. متأسفانه در زندگي شهري و
ماشيني، بسياري از اين سنت‌هاي زيبا به بوته فراموشي سپرده شده اند و
بسياري ديگر نيز كم رنگ تر شده اند و از آنجا كه اين رسوم زمينه ساز
همبستگي در جامعه به ويژه در ميان مردم مسلمان استان قزوين است، اهميت
فراواني دارد
. در
هر گوشه ي از جهان كه مسلماني هست ماه رمضان در ظرف فرهنگ بومي آن منطقه
قرار مي گيرد و آن چنان با سنت هاي محلي خو مي گيرد كه به سختي مي توان ماه
رمضان را تنها يك مراسم ديني دانست
.      سنت روزه داري در تلفيق با فرهنگ و سنت هاي اجتماعي در هر جامعه ي شكلي خاص به خود گرفته است     
روزه‌داري در ايام معيني از سال به عنوان يك آموزه ديني، سنتي است كه در
اديان آسماني و حتي در ايران باستان در طول تاريخ به چشم مي‌خورد
.     
البته اين فريضه به عنوان يكي از فروع دين، در بين مسلمانان از ويژگي‌هاي
خاص و برجسته برخوردار بوده و در طول تاريخ بعد از ظهور اسلام نيز با حفظ
اصالت و جوهره خود در نزد اقوام و شهرهاي مختلف با آداب و رسوم و سنت‌هاي
اجتماعي خاصي انجام مي‌شده است.
    
به انگيزه حلول ماه مبارك رمضان و آغاز ماه تزكيه روح و جان،از نيمه شعبان
جنب و جوش خاصي براي به پيشواز رفتن ماه رمضان در ميان مردم مسلمان استان
قزوين مشاهده مي‌شود و مسلمانان براي انجام فرايض ديني اين ماه آماده
مي‌شوند، از جمله مي‌توان به اين موارد اشاره داشت
:   خانه تكاني       قبل
از فرارسيدن اين ماه، اين خطه از ميهن اسلامي، به زدودن آلودگي از چهره
خانه و محله خويش مي‌پردازند، درواقع با نظافت و خانه تكاني به پيشواز بهار
قرآن مي‌روند تا بتوانند با فراغت و آسودگي خيال به انجام تكاليف ديني
خويش بپردازند.پاكيزگي تنها به محيط خانه محدود نگشته و پير و جوان با طيب
خاطر در نظافت اماكن عمومي‌ محله خود مشاركت مي‌كنند و مساجد و حرم امام
زاده ها و تكايا را جهت برگزاري مراسم گوناگون ماه رمضان آماده
مي‌سازند..در امر نظافت شخصي نيز، همگان اهتمام مي‌كنند
    تهيه مايحتاج رمضان       در
گذشته، تهيه مايحتاج ماه مبارك رمضان با جديت تمام انجام مي‌گرفت، زيرا در
اين ماه كسب و كار تقريباً متوقف مي‌شود و مردم بيشتر از هر كاري به عبادت
مي‌پردازند و لازم بود كه مردم مايحتاج خود را قبل از ماه مبارك تهيه كنند
تا بتوانند ب
ا آسودگي در مجالس ويژه اين ماه شركت نمايند.   تشخيص وقت سحر        يكي از آداب و رسوم استحبابي قزويني‌ها، “رويت هلال ماه” در آخرين غروب ماه شعبان و همزمان با شب اول ماه رمضان است كه ديدن هلال نازكي از ماه، ورود به ماه رمضان و ضيافت خدا را نويد مي‌دهد. از
قديم الايام، براي بيدار شدن در سحرهاي ماه مبارك رمضان و تشخيص وقت دقيق
سحر و انجام اعمال مخصوص از وسايل و روش‌هاي گوناگوني استفاده مي‌كردند.
بعضي از اين روش‌ها امروزه نيز متداول و برخي منسوخ شده اند. از جمله
شناختن ستارگان و محل و جاي آنها در آسمان، بانگ خروس، روشن كردن چراغ‌هايي
در نقاط مرتفع شهر و گلدسته مساجد، صداي طبل و ظروف فلزي ، صداي مناجات از
گلدسته‌هاي مساجد، جار كشيدن در كوچه‌ها ، كوبيدن ديوار همسايه و غيره از
روش‌هاي پيشين بوده و امروزه مردم به وسيله زنگ تلفن و ساعت شماطه دار و
راديو و تلويزيون متوجه زمان دقيق سحر مي‌شوند
.   كلوخ اندازان       در گذشته ، يك روز قبل
از ماه رمضان، مراسم كلوخ اندازان در چند شهر ايران انجام مي گرفت، که در
قزوين به « گل خنداني» معروف بود. در اين روز مردم هر شهر يا روستا به
گردشگاههاي اطراف شهر يا روستاي خويش مي‌رفتند و انواع خوراك‌ها و غذاها به
همراه خود مي‌بردند و ضمن دور هم نشستن به تعريف قصه ، سرگذشت ، تفريح و
انجام بازي مي‌پرداختند و اين روز را با خرمي ‌و شادي به پايان
مي‌رساندند.در اين مناسك به نوعي افراد روح و جسم خود را آماده مي‌كردند،
زيرا علاوه بر تفريح و شادماني كه باعث تقويت روحيه افراد مي‌شد، غذاهايي
هم كه در اين روز تناول مي‌شد، از انرژي برخوردار بود
  شب نشيني       يكي از مراسمي ‌كه در گذشته رونق بيشتري داشت و امروزه كم و بيش اجرا مي‌شود، ديدار از دوستان و آشنايان بعد از افطار است.     
در اين مجالس افراد فاميل و يا دوستان دور هم جمع مي‌شوند و ضمن تناول شب
چره با خواندن ابياتي از ديوان سعدي يا حافظ و يا داستان گويي و اجراي بازي
به شب نشيني مي‌پردازند. از جمله در روستاي لهران طالقان صاحبخانه با
تنقلات يا شب چروز از مهمانان پذيرايي مي‌كند و با بازي شبيه گل يا پوچ
آنها را سرگرم مي‌كند و اگر فصل زمستان باشد، همگي دور كرسي مي‌نشينند و از
گرماي مطبوع آن لذت مي‌برند.
    
مردم قزوين در شب‌هاي قدر نيز با برپايي آيين‌هاي ويژه از قبيل شركت در
محفل‌هاي معنوي نيايش و دعا فرج، جوشن صغير و كبير، ابوحمزه ثمالي، جامعه
كبيره، اقامه نمازهاي يكصد تا هزار ركعتي و نماز هفت قل هوالله، حضور در
مساجد و تكيه‌ها و سرگرفتن قرآن در شب‌هاي قدر به راز و نياز مي‌پردازند
. خواندن سوره‌هاي عنكبوت، روم، دخان بويژه قدر از باورهاي ديني مردم اين استان است كه در اين شب‌ها انجام مي‌شود.     
يكي از سنتهايي كه هنوز نيز در گوشه وكنار شهر قزوين مشاهده مي‌شود برپايي
جشن و شادي در شب بيست و هفتم ماه رمضان و شب قتل ابن ملجم مرادي است
. دراين شب پيرمردان و جوانان با برپايي محفل سرور تا هنگام سحر به خوردن تنقلات و شيريني و شربت مي‌پردازند. خوردن كله‌پاچه همراه با سير پخته در سحر و نوشيدن چاي زياد پايان بخش اين جشن است.     
حليم، شله زرد، آش دوغ، آش رشته، شيربرنج، قورمه سبزي، فرني و رنگينك از
جمله غذاهايي است كه بانوان اين استان براي افطار و سحري خانواده طبخ
مي‌كنند
.  نان چايي، قاق، شيرمال، ديماج نيز از ديگر خوراكي‌هايي است كه در اين ماه مبارك در قزوين صرف مي‌شود.     
دادن وليمه و افطاري با نيت خير براي مستمندان و بستگان و اقوام علاوه بر
عمل به آموزه‌هاي ديني سفارش شده، كدورت و اختلاف‌ها را برطرف و محبت را
بيشتر كرده، چون معتقدند لطف خدا بيشتر شامل حال كساني مي‌شود كه دل مومن
روزه‌دار را شاد مي‌كنند
. توزيع
جيره خشك از قبيل برنج، روغن، گوشت و آرد بين افراد و خانواده‌هاي نيازمند
در ماه مبارك رمضان بخصوص شب‌هاي قدراز ديگر آدابي است كه‌ازساليان دور
بين قزويني‌هاي اصيل رايج بوده‌است.
       آنچه مي‌توان در مجموع از اين آداب و رسوم نتيجه گرفت و از آن به عنوان كاركردهاي اجتماعي ماه رمضان نام برد، اين موارد است: * نظم بخشي به رفتار افراد * تقويت روحيه همكاري و ايجاد زمينه‌هاي وحدت بخش * رفع كدورت از ميان افراد از طريق مراسم آشتي كنان كه توسط ريش سفيدان انجام مي‌گيرد و به تحكيم اتحاد جمعي مدد مي‌رساند


    ویدیو : بهترین دبیرستان دولتی قزوین
این مطلب را به اشتراک بگذارید :

a b